It Trans

Tag: obiekt

  • Torpedownia

    Torpedownia – tajemnice niemieckich ośrodków badawczych podczas II wojny światowej

    Torpedownia to termin, który odnosi się do centralnego obiektu niemieckich badań nad torpedami, powstałego na terenie okupowanej Polski w czasach II wojny światowej. Obiekt ten, znany w niemieckiej nomenklaturze jako Schießstand, był halą montażową torped, wyposażoną w sprzęt do przeprowadzania próbnych strzelań. Zlokalizowana na dnie akwenu morskim, zaledwie kilkaset metrów od brzegu, torpedownia była połączona z lądem molo, którym transportowano podzespoły torpedowe za pomocą kolejki wąskotorowej. Historia tych obiektów jest nie tylko fascynująca, ale także pełna kontrowersji i niewyjaśnionych faktów.

    Geneza i rozwój torpedowni

    Pierwsza torpedownia powstała w Niemczech przed wybuchem I wojny światowej. Była to część większego projektu Cesarskich Warsztatów Torpedowych. W czasie II wojny światowej na terenie okupowanej Polski funkcjonowały dwa kluczowe ośrodki badawcze związane z rozwojem technologii torpedowej. Oba znajdowały się w Gdyni, wówczas znanej jako Gotenhafen. Pierwszym był Torpedowaffenplatz Hexengrund zlokalizowany w Babim Dole (obecnie Babie Doły), a drugim Torpedo Versuchsanstalt Oxhöft na Oksywiu.

    Torpidowaffenplatz Hexengrund był ośrodkiem badawczym Luftwaffe, a Torpedo Versuchsanstalt Oxhöft służył Kriegsmarine. Chociaż były to instytucje niezależne, łączyła je kolejka wąskotorowa, której trasa biegła wzdłuż plaży od portu na Oksywiu do Babich Dołów. Ośrodek TWP koncentrował się głównie na badaniach dotyczących torped lotniczych, natomiast TVA zajmował się akustycznymi systemami torpedowymi. Oba ośrodki korzystały wspólnie z poligonu znajdującego się na Zatoce Gdańskiej.

    Charakterystyka torpedowni

    Torpedownia na Babich Dołach

    Torpedownia na Babich Dołach została zbudowana na kesonach zatopionych około trzystu metrów od brzegu. Po zakończeniu II wojny światowej obiekt nie był remontowany ani wykorzystywany i szybko popadł w ruinę. Port uległ zamuleniu, co jeszcze bardziej utrudniło dostęp do tego miejsca. W latach powojennych ostatni odcinek molo został zniszczony, aby ograniczyć dostęp do budynku. Większość urządzeń z torpedowni została przejęta przez Armię Czerwoną i wywieziona do ZSRR.

    Pomimo trudnych warunków, resztki molo były wykorzystywane do lat 80. XX wieku przez wojskowych płetwonurków oraz amatorów jachtingu. W połowie lat 90. XX wieku pozostałości molo wysadzono w powietrze, a z biegiem lat zawaliła się również frontowa ściana budynku.

    Torpedownia na Oksywiu

    Oksywie stało się miejscem drugiej torpedowni, która została skonstruowana na podstawie skrzyni ze ścianek Larsena, wypełnionej piaskiem. Obiekt ten funkcjonuje do dziś, chociaż jego pierwotny charakter uległ zmianie. Po wojnie usunięto wieżę obserwacyjną, a molo przeszło transformację z drewnianego na betonowe po pożarze w 1979 roku.

    Torpedownia Oksywska stała się znana pod nazwą „Formoza” i przez wiele lat służyła jako miejsce próbnych strzela

    Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).

  • Dom Marynarza w North Shields

    Dom Marynarza w North Shields

    Dom Marynarza w North Shields, znany również jako Old Customs House, to historyczny obiekt noclegowy zlokalizowany w angielskim miasteczku North Shields, w hrabstwie Tyne and Wear. Został zbudowany w latach 1854-1856 i jest uznawany za zabytek II stopnia. Jego powstanie miało na celu poprawę warunków życia marynarzy, którzy wcześniej znajdowali schronienie w mniej reputacyjnych miejscach.

    Historia powstania obiektu

    Inicjatorem budowy Domu Marynarza był Algernon Percy, 4. książę Northumberland, który dostrzegł potrzebę stworzenia lepszych warunków dla marynarzy przebywających w North Shields. W dniu otwarcia, 21 października 1856 roku, książę odznaczył budynek kwotą 8.000 funtów, co w ówczesnych czasach było znaczną inwestycją. Projektantem budynku był Benjamin Green, a jego koncepcja miała na celu nie tylko zapewnienie schronienia, ale także stworzenie miejsca, które sprzyjałoby integracji społecznej marynarzy.

    Na stanowisku sekretarza domu został mianowany George French, który pełnił tę funkcję aż do przejścia na emeryturę pod koniec 1888 roku. W miarę upływu czasu zarządzający majątkiem księcia zaczęli dostrzegać konieczność zatrudnienia kobiety do nadzorowania obiektu. W wyniku tego ogłoszono konkurs, w którym wybrano pannę Owen z Shrewsbury spośród 220 kandydatek. Taki krok świadczył o zmianach społecznych i rosnącej roli kobiet w życiu publicznym tamtych czasów.

    Funkcje Domu Marynarza

    Dom Marynarza oferował 80 miejsc dla marynarzy, co było istotnym udogodnieniem w porcie morskim takim jak North Shields. Przez wiele lat obiekt pełnił kluczową rolę jako miejsce odpoczynku i regeneracji dla osób pracujących na morzu. Zapewniał nie tylko noclegi, ale także różnorodne usługi wspierające marynarzy w ich codziennym życiu.

    Jednakże z biegiem lat Dom Marynarza borykał się z trudnościami finansowymi. Brak wystarczającego wsparcia finansowego doprowadził do jego zamknięcia pod koniec grudnia 1938 roku. Była to smutna wiadomość dla społeczności lokalnej oraz dla samych marynarzy, którzy polegali na tym miejscu jako bezpiecznej przystani po długich rejsach.

    Architektura i cechy budynku

    Architektura Domu Marynarza odzwierciedla ówczesne trendy budowlane. Budynek jest podpiwniczony i wykonany z ciosów piaskowcowych, co nadaje mu solidny charakter. Dach pokryty łupkiem chroni wnętrze przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi. Jednym z najbardziej charakterystycznych elementów budynku są profilowane parapety okien pierwszego piętra, ozdobione opaskami oraz fryzami, co nadaje mu elegancki wygląd.

    Okna budynku mają formę skrzydłową, co oznacza, że są podnoszone i wyposażone w szprosy. Taki styl architektoniczny był popularny w XIX wieku i przyczynia się do niepowtarzalnego uroku tej historycznej struktury. Warto również zauważyć, że Dom Marynarza jest przykładem tego, jak architektura może łączyć funkcjonalność z estetyką.

    Znaczenie kulturalne i dziedzictwo

    Dom Marynarza ma szczególne znaczenie dla lokalnej społeczności oraz historii żeglarstwa w Wielkiej Brytanii. Jako miejsce spotkań i wypoczynku dla marynarzy przyczynił się do rozwoju kultury portowej North Shields. Obiekt ten był nie tylko schronieniem – stał się także symbolem solidarności między marynarz

    Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).